FABELO PRI ORA KOKO

, ,
,
- .


;


.

,
.
Ie ekster rusa limo,
En fremdlanda malproksimo
Regis fama car' Dodon'.
Iam estis li leon' -
Militema kaj fiera,
Por najbaroj tre danghera.
Sed post jaro pasis jar' -
Kadukighis brava car';
Nun pri pac' li revis juste,
Sed najbaroj tiam ghuste
Ekkuraghis el-trans lim'
Atakadi lin sen tim'.

,

.
,
.
, - , -
!
, -
.
,
.
!

,
.
.


.
" , -
, - ;

:
,
;

,
,
,

,

".
,
.
" , -
, -

, ".
Armis li armeon grandan
Por defendi la carlandon
Kontrau svarmoj kaj panik'
Pro malica malamik'.
Estis spertaj generaloj,
Sed ne trafis al bataloj:
Marshas norden regiment' -
Sed surprizas orient'!
Trupoj tien, tamen hordo
Nun minacas jam de nordo.
Car-Dodono ploris ech,
Chesis dormi pro la strech' -
Ne carado, sed infero.
Plendas caro en letero
Al sorchisto kaj saghul',
Astrologo kaj kastrul', -
Eble helpos li che 1' plago.
Baldau venis tiu mago
Kaj prezentis al Dodon'
Oran kokon je dispon'.
"Jen sur stang' en altan lokon
Levu vi chi tiun kokon,
Kaj la birdo servos vin
Sen perfido, sen obstin':
Se nenio vin insidos,
La koket' kviete sidos;
Se minacos vin dangher',
Chu invado, chu konker',
Chu tumulto, chu alarmo,
Chu alia ia svarmo -
Tuj al la danghera lok'
Turnos sin la ora kok',
Kaj kun flame rugha kresto
Kikirekos li sur nesto".
La kastriton nia car'
Rekompencas sen avar'.
"Nun unuan vian peton
Tuj plenumos en kompleto
Mi por tiu chi komplez' ", -
Diris li en ghojfrenez'.

.
,

, ,

: "--.
, !"
,
:

!
De sur stang' la ora koko
Gardas kontrau limprovokoj:
Jhus danghero che la rand'
Ekminacas al carland',
Tuj la kok' ekkikirekas,
Generalojn carajn vekas.
Ne carado, sed eden' -
Reghu kushe sur kusen'.
Kaj najbaroj ekdomaghis,
Plu ataki ne kuraghis,
En konfuzo kaj en tim'
Retirighis for de 1' lim'.
, , ;
.

:
" ! ! -
: -
! ! !"
- " , ?-
, : -
?.... ?... ?"
:
" ;
".
, - ,
, ,
.
: "!
, ! , !"
Pasis unu jar', alia,
Sidas pace kok' magia.
Foje en matena fru'
Vekis chiujn lauta bru':
"Caro! Patro de 1' popolo!
Krias chefo de patrolo, -
Car', vekighu! Ja milit'!"
"Kial bruo kaj ekscit'? -
Diras kun osced' Dodono,
Chu rabistoj? Chu friponoj?"
Kaj respondas chefpatrol':
"Car"! Panikas la popol',
Krias kok' al orient',
Kvazau tie akcident' ".
"Tempo urghas! Ho, chieloj!
Chiuj tuj al siaj seloj!"

.
,
, .
,
:
, , -
.
.
;

.
.
!
;
;
;

, -
, .
;
.
, ,

.
" ?" - .
,
,

.

;
.
.......
!
;

,
.
,
,
......
: " , !
!
!
! ".
,

,
.
... ,
,
,
.
,
, ,

.

-

.
,
;

.
, , -
, -
, ,
.
La carid' pli agha tuj
Gvidas trupon al fremduj'.
La koketo kvietighis,
Kaj la car' reendormighis.
Jen semajno pasis jam,
Pri la trup' - nenia fam':
Chu okazis jam batalo,
Mankas kia ajn signalo.
Ree krias 1' ora kok',
Ree lau Dodona vok'
Kolektighas regimento;
Gvidas ghin al oriento
La pli juna cara fil'.
Kaj denove la trankvil'.
Du semajnoj pasis, tamen
Pri la trap' - nenian famon.
Ree krias ora kok',
Ree lau Dodona vok'
Tria trup' al front' rapidas,
Mem Dodon' la trupon gvidas.
Sen bivakoj, sen prokrast'
Marshas cara trup' kun hast'.
Nek kadavrojn, nek vunditojn,
Nek tendaron, nek militon
Oni vidas. Strange... tre!..
Malaperis la arme'!
Post semajn' che horizonto
Ekaperis alta monto;
Vidas caro, luksa tend'
Staras apud monta fend',
Che la tendo en silento
Kushas liaj regimentoj -
Chiuj mortaj!.. "Bona di'!"
Al la tendo kuras li...
Vidas la okuloj caraj:
Ambau liaj filoj karaj
Mortaj kushas sur la ter'
Sen kirasoj, en koler'
Per glavpintoj fraton frato
Trapikinte sen kompato.
Nebriditaj du chevaloj
Pashtas sin en sangaj valoj.
"Miaj filoj! Vi pereis, -
Kun malghoj' Dodon' ekveis, -
Ve al mi! Kruela sort'!
Miajn filojn rabis mort'!"
Chiuj veas kun Dodono.
Montoj, valoj pro resono
Skuis sin. Dum chi-lament'
Malfermighis silka tend'...
Kaj sur sojlo la fraulino,
De Shemana land' reghino,
Bela kiel frumaten',
Tenas baskon de 1' kurten'.
Kiel antau sun' noktuo,
Eksilentis car'. Kun ghuo
Shin rigardas, kaj el kor'
Malaperas la angor'
Pri la mort' de 1' filoj bravaj.
Kun ridetoj charme-ravaj
Je la man' kondukas lin
En la tendon la reghin'.
Shi sidigas lin chetable
Kaj regalas tre agrable;
Post regalo, post festen'
Lin kushigas sur kusen'.
Kaj ravita, encharmita
Plensemajnon senmedita
Li festenas che l' reghin',
Obeante plene shin.



.
,
.
,
, -
,
;
.....
,
,
,
, .
", , , -
, -
! ?"
- "! - , -
.
?
, ,

.
,
." -
.
" ? - : -
?
?
?
,
!
?
, ?

, ,
,
- !"
- " !
,
." -
. -
: " : !
.
, , ;
, !
!"
,
;

; ,
. -
; -
--! --!
.
, ,
.
- ;
,

;

,
,
...
!
, - .
,
.
Fine post semajn' ebria,
Frunte de armeo sia
Car-Dodon' kun la reghin'
Al la hejm' direktas sin.
Ilin lauta fam' eskortas,
Ver-malveron chien portas,
Kaj renkontas la popol'
Ilin che la metropol'.
Chiuj kuras post la charo,
Kie sidas regha paro,
Laudas ilin kun emfaz'...
Jen Dodon' en homamas'
Vidas kun araba chapo
Sur la cigne-blanka kapo
La kastritan magon kaj
Lin salutas kun la gaj':
"He, saghul'! Al mi aliru,
Kiel nun vi fartas? Diru!"
"Car', - respondas griza mag',
Venis tempo de l' repag':
Mian peton vi promesis
Tuj plenumi. Chu forgesis
Vi komplezon de l' amik'
Dum danghero kaj panik'?
Donu do al mi fraulinon,
De Shemahha land' reghinon".
Al Dodon' ne plachis pet',
Kaj li diras kun impet':
"Chu satano vin posedas?
Chu frenezo vin obsedas?
Mi promesis, vere, jes,
Tamen via pet' - eksces'!
Kion faros vi kun ino?
Havu limojn la inklino.
Povas mi por la bonfar'
Vin kompensi sen avar':
Petu rangon altan, monon,
De 1' carlando ech duonon -
Chion donos mi al vi".
"Sole shin deziras mi!
Donu do al mi fraulinon,
De Shemahha land' reghinon".
Li obstinis tiel, ke
Caro krachis: "Ne kaj ne!
Vi provokas kolizion,
Do ricevos vi nenion.
Ne lau ago amfervor'!
Pelu lin, gardistoj, for!"
La kastrulo provis pledi,
Sed pli bone estus cedi:
Lin per sia irbaston'
Frapis forte car-Dodon' -
Al la mago venis fino.
Chies tim', sed la reghino:
Hha-hha-hha kaj hhi-hhi-hhi!
Chu ne timas pekon shi?
Car' eksentis malkvieton,
Sed afektas la rideton.
Tra la urba pord' Dodon'
Enveturas kun impon';
Sed subite sono stranga -
La koket' de l' pinto stanga
Svinge flugas al la car'
Kaj sur kapon de la car'
Ghi sidighas, kikirekas,
Lin je la tempio bekas,
Kaj Dodono kun stertor'
Falas - kaj la vivo for.
La reghin' do malaperis,
Kvazau song' forefemeris.
, !
.

1834

La fabel' - nur sherco, lud',
Tamen estas ghi alud'.

1834

Reen al "Pushkin"

PRI TUTKOMUNA LINGVO
PRI RUSA LINGVO
PRI ANGLA LINGVO
PRI ALIAJ NACIAJ LINGVOJ
BATALO DE LINGVOJ
ARTIKOLOJ PRI ESPERANTO
"" PRI "KONKURENTOJ" DE ESPERANTO
LECIONOJ DE ESPERANTO
.KONSULTOJ DE E-INSTRUISTOJ
ESPERANTOLOGIO KAJ INTERLINGVISTIKO
TRADUKO DE MALSIMPLAJ FRAZOJ
TRADUKOJ DE DIVERSAJ VERKOJ
FRAZEOLOGIO DE ESPERANTO
, . VERKOJ DE ZAMENHOF KAJ PRI LI
, PROKSIMAJ MOVADOJ
ELSTARAJ PERSONOJ KAJ ESPERANTO
PRI ELSTARAJ ESPERANTISTOJ
. EL HISTORIO DE RUSIA E-MOVADO
KION ONI SKRIBAS PRI ESPERANTO
ESPERANTO EN LITERATURO
. KIAL E-MOVADO NE PROGRESAS
HUMURO PRI KAJ EN ESPERANTO
- ESPERANTO POR INFANOJ
DIVERSAJHOJ
INTERESAJHOJ
PERSONAJHOJ
/ DEMANDARO / RESPONDARO
UTILAJ LIGILOJ
IN ENGLISHPAGHOJ EN ANGLA LINGVO
PAGHOJ TUTE EN ESPERANTO
NIA BIBLIOTEKO


. miresperanto.com !